Wanneer bent u als bestuurder van een BV aansprakelijk?
Als bestuurder van een onderneming kunt u in deze tijd voor onverwachte vragen komen te staan. Gaat het wel goed met mijn bedrijf? En als mijn bedrijf niet langer meer aan zijn verplichtingen kan voldoen, ben ik als bestuurder van een BV dan in privé aansprakelijk voor de schulden van mijn bedrijf? Die mogelijkheid bestaat, maar alleen als sprake is van kennelijk onbehoorlijk bestuur en het bewust benadelen van schuldeisers.
Veel bedrijven hebben de juridische structuur van een BV. De BV neemt op dezelfde wijze als een natuurlijke persoon aan het rechtsverkeer deel. Het privé-vermogen van de bestuurder blijft buiten schot, maar er zijn grenzen. Uit jurisprudentie blijkt dat de bestuurder in uitzonderingsgevallen wel degelijk aansprakelijk kan worden gesteld voor transacties van de BV. Die uitzondering gaat op als de bestuurder zo onzorgvuldig handelt dat hem persoonlijk een ernstig verwijt kan worden gemaakt.
Over welk handelen praten we precies? Er zijn een aantal rechterlijke uitspraken die dit nader duidelijk maken, waarbij de concrete omstandigheden van het geval doorslaggevend zijn.
Een bestuurder gaat namens de BV verplichtingen aan, waarvan hij weet dat de BV deze niet kan nakomen.
Bij het aangaan van een overeenkomst geeft een bestuurder bewust valse informatie of hij saboteert de overeenkomst.
De bestuurder haalt de BV leeg door dividend uit te keren ten koste van crediteuren.
Buiten de normale bedrijfsvoering om gaat een bestuurder goederen waarop een eigendomsvoorbehoud rust doorverkopen.
In deze gevallen moet de schuldeiser de onrechtmatige daad bewijzen.
Aansprakelijkheid bij faillissement
Bij een faillissement kan een bestuurder hoofdelijk aansprakelijk zijn voor het tekort, als sprake is geweest van kennelijk onbehoorlijk bestuur. Dat is niet het geval als een bedrijf door de economische crisis in de problemen komt. Het criterium is dat geen redelijk denkend bestuurder onder gelijke omstandigheden zo gehandeld zou hebben als hij heeft gedaan. Daar past wel een kanttekening bij: wanneer een boekhouding ontbreekt of de jaarrekening niet tijdig is gepubliceerd, gaat de wetgever uit van kennelijk onbehoorlijk bestuur. De bestuurder moet aannemelijk maken dat andere feiten de oorzaak zijn van het faillissement.
En hoe zit het fiscaal?
Kan een BV geen belastingen en premies van sociale verzekeringen meer voldoen, dan moet dit binnen veertien dagen worden gemeld aan de fiscus. Gebeurt dit niet, dan geldt een wettelijk vermoeden dat het niet betalen van belastingen te wijten is aan kennelijk onbehoorlijk bestuur van de bestuurder. Slaagt de bestuurder er niet in het vermoeden van kennelijk onbehoorlijk bestuur te ontzenuwen? Dan is hij met zijn privé-vermogen aansprakelijk voor de onbetaald gebleven belastingen en premies.
Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met mr. P. Stehouwer, advocaat bij A & S Advocaten te Leeuwarden.