Uitstel van belastingheffing door toepassen herinvesteringsreserve!
Heeft u een bedrijfsmiddel verkocht en hiermee een boekwinst behaald? Dan kunt u de belastingheffing over deze winst uitstellen door de winst fiscaal te reserveren in een herinvesteringsreserve (HIR). Vervolgens kan de reserve worden afgeboekt op de kostprijs van een nieuw bedrijfsmiddel. De belastingheffing over de boekwinst wordt zo uitgesteld, waardoor een liquiditeitsvoordeel wordt behaald. Tevens draagt het bij aan de continuïteit van uw onderneming. In deze column ga ik in op de voorwaarden van de HIR.
Wat zijn de voorwaarden?
Om een HIR te kunnen vormen, moet aan diverse voorwaarden worden voldaan. De belangrijkste voorwaarde is dat u een voornemen moet hebben om (tijdig) te herinvesteren. Dit voornemen hoeft niet al aanwezig te zijn op het moment van verkoop, maar wel op de balansdatum van het boekjaar waarin is vervreemd (dit is meestal op 31 december). Dit voornemen kan bijvoorbeeld worden aangetoond door ontvangen offertes. Een andere voorwaarde waaraan voldaan moet worden, is de boekwaarde-eis. De boekwaarde-eis betekent dat de boekwaarde van het vervangende bedrijfsmiddel, na afboeking van de HIR, niet lager mag zijn dan de boekwaarde van het verkochte bedrijfsmiddel. Een voorbeeld ter verduidelijking:
Een ondernemingspand met een boekwaarde van € 1.500.000 wordt verkocht voor € 2.000.000. Voor de behaalde boekwinst van € 500.000 wordt een HIR gevormd. Het pand wordt vervangen door een pand met een kostprijs van € 1.500.000. De HIR kan in dit geval niet worden benut, aangezien de kostprijs van het aangekochte pand gelijk is aan de boekwaarde van het verkochte pand.
Als laatste noem ik de vervangingseis.
Bij toepassing van de herinvesteringsreserve wordt onderscheid gemaakt tussen twee categorieën; duurzame- en niet-duurzame bedrijfsmiddelen.
• Niet-duurzame bedrijfsmiddelen hebben een afschrijvingstermijn van tien jaar of korter (bijvoorbeeld inventaris);
• Duurzame bedrijfsmiddelen hebben een afschrijvingstermijn van langer dan tien jaar (bijvoorbeeld gebouwen), of worden in het geheel niet afgeschreven (bijvoorbeeld grond).
Als een niet-duurzaam bedrijfsmiddel met winst wordt verkocht, mag de in verband hiermee behaalde winst alleen worden afgeboekt op een ander, niet-duurzaam bedrijfsmiddel.
Bij de duurzame bedrijfsmiddelen geldt een aanvullende eis, namelijk de vervangingseis. Een HIR die is gevormd uit de winst bij vervreemding van een duurzaam bedrijfsmiddel, mag slechts worden afgeboekt op een vervangend duurzaam bedrijfsmiddel met eenzelfde economische functie. In geval van overheidsingrijpen geldt de eis echter niet. De vervangingseis geldt alleen bij afboeking van de HIR op een ander duurzaam bedrijfsmiddel. Een HIR die is gevormd bij verkoop van een duurzaam bedrijfsmiddel mag worden afgeboekt op een niet-duurzaam bedrijfsmiddel. Hierbij geldt de vervangingseis niet.
Hoe lang mag de winst worden gereserveerd?
In een aantal gevallen valt een herinvesteringsreserve vrij. In dat geval wordt het bedrag weer toegevoegd aan de winst. Een gevormde HIR mag u niet onbeperkt op de balans laten staan. Uiterlijk in het derde jaar na het jaar waarin u het bedrijfsmiddel heeft verkocht, moet tot herinvesteren zijn overgegaan. Een in 2008 gevormde HIR valt dus, bij niet herinvesteren uiterlijk vrij in 2011. Slechts in uitzonderingsgevallen kan de termijn worden verlengd.
De herinvesteringsreserve in het nieuws
De herinvesteringsreserve is en blijft in beweging. Bijvoorbeeld naar aanleiding van de afschrijvingsbeperking gebouwen. De afboeking van de herinvesteringsreserve op de kostprijs van een bedrijfsmiddel wordt niet beperkt door de sinds 2007 geldende bodemwaarde voor de afschrijvingen. Ook als de boekwaarde daardoor tot onder de bodemwaarde daalt! Er hoeft geen winst te worden genomen tot de bodemwaarde, maar afschrijven is niet langer mogelijk.
Met ingang van 2008 hebben ondernemers meer ruimte om zonder belastingheffing hun onderneming te staken en vervolgens een nieuwe onderneming te starten. Dit was eerst alleen mogelijk als de staking een direct gevolg was van overheidsingrijpen. Nu is het ook mogelijk als de onderneming op vrijwillige basis wordt gestaakt. Daarnaast is de vervangingseis versoepeld, door verruiming van het begrip overheidsingrijpen.
Conclusie
De herinvesteringsreserve is een faciliteit die de mogelijkheid biedt om belastingheffing uit te stellen. Het is echter geen eenvoudige regeling. Het is dan ook raadzaam om een en ander af te stemmen met uw accountant of belastingadviseur. Voorkom vrijval door op tijd te (her) investeren. En zorg dat u of uw adviseur de gegevens bij de hand heeft, waarmee u uw herinvesteringsvoornemen kunt aantonen. Hoewel de reserve niet tot afstel van belastingheffing leidt, kunt u bij een juiste gebruikmaking ervan wel een aanzienlijk liquiditeitsvoordeel behalen!